Ana içeriğe geç
Software Dictionary

Yol haritası · Başlangıç

Web nasıl çalışır?

Bir adres yazmakla sayfayı görmek arasında neler oluyor?

Bir isteği klavyenizden sunucuya ve geri yolculuğunda takip edin: isimler ve adresler, sayfayı taşıyan protokoller ve onu hızlandıran yöntemler.

23 sayfa3 bölümyaklaşık 41 dk okuma

  • Web Geliştirme
  • DevOps ve Bulut
  • Ağlar
  • Güvenlik
  • Backend ve API'ler

Henüz başlanmadı0/23 okundu

URL ile başla

İlerleme, yalnızca bu tarayıcıda tutulan okuma geçmişinizden gelir.

1. bölümAdresler ve isimler

  1. 1URLWeb Geliştirme, s. 53URL, web'deki bir kaynağın adresidir; şema, sunucu adı, yol ve sorgu dizesi gibi bölümlerden oluşur ve tarayıcıya kaynağın nereden, nasıl alınacağını söyler.
  2. 2Alan AdıWeb Geliştirme, s. 2Alan adı (domain name), example.com gibi bir web sitesinin insanların okuyabileceği adresidir; DNS sistemi bunu siteyi barındıran sunucunun IP adresine çevirir.
  3. 3DNSDevOps ve Bulut, s. 14DNS, internetin adlandırma sistemidir; example.com gibi insanın okuyabileceği alan adlarını bilgisayarların kullandığı sayısal IP adreslerine çevirir.
  4. 4DNS KaydıAğlar, s. 8DNS kaydı, bir alan adının DNS bölgesinde bir adı bilgiye eşleyen giriştir: IP adresi (A, AAAA), başka bir ad (CNAME) ya da e-posta sunucuları (MX) gibi.
  5. 5IP AdresiAğlar, s. 12IP adresi, ağdaki her cihaza verilen ve verinin o cihaza yönlendirilmesini sağlayan sayısal bir etikettir; bir evin posta adresine benzer.
  6. 6PortAğlar, s. 22Port, bir cihazdaki belirli bir programı ya da hizmeti tanımlayan, 0 ile 65535 arasında bir sayıdır; IP adresine gelen trafik böylece doğru uygulamaya ulaşır.
  7. 7TCPAğlar, s. 28TCP, bir bağlantı kurup kaybolan verileri yeniden göndererek iki program arasında veriyi güvenilir ve sıralı biçimde ileten temel bir internet protokolüdür.
  8. 8TCP HandshakeAğlar, s. 29TCP el sıkışması, istemci ile sunucunun veri göndermeden önce bağlantı açıp başlangıç sıra numaralarında anlaştığı SYN, SYN-ACK, ACK alışverişidir.
  9. 9HTTPWeb Geliştirme, s. 20HTTP, tarayıcıların, uygulamaların ve sunucuların basit bir istek-yanıt döngüsüyle web sayfaları ve veri alışverişi yapmasını sağlayan protokoldür.
  10. 10HTTP/2Ağlar, s. 11HTTP/2, birçok istek ve yanıtı kompakt bir ikili biçimde tek bağlantı üzerinden aynı anda gönderen ve sayfaları hızlandıran, HTTP'nin ikinci büyük sürümüdür.
  11. 11HTTPSGüvenlik, s. 15HTTPS, tarayıcı ile web sitesi arasındaki trafiği TLS ile şifreleyen, verileri dinlemeye ve değiştirilmeye karşı koruyan HTTP'nin güvenli sürümüdür.

2. bölümSayfanın kendisi

  1. 12Web TarayıcısıWeb Geliştirme, s. 57Web tarayıcısı, sunuculardan web sayfalarını alıp HTML, CSS ve JavaScript'i ekranda gördüğünüz etkileşimli sayfalara dönüştüren uygulamadır.
  2. 13HTMLWeb Geliştirme, s. 19HTML, başlık, paragraf, bağlantı, görsel ve form gibi öğelerle web sayfalarının yapısını ve içeriğini tanımlayan işaretleme dilidir.
  3. 14CSSWeb Geliştirme, s. 11CSS, HTML içeriğinin ekranda renk, yazı tipi, boşluk, yerleşim ve animasyon gibi yönlerden nasıl görüneceğini belirleyen stil sayfası dilidir.
  4. 15JavaScriptWeb Geliştirme, s. 25JavaScript, web tarayıcılarında sayfaları etkileşimli hale getiren ve Node.js gibi çalışma ortamlarıyla sunucularda da çalışan programlama dilidir.
  5. 16DOMWeb Geliştirme, s. 14DOM, tarayıcının bir web sayfasını temsil eden ve JavaScript'in okuyup değiştirerek kullanıcının gördüğünü güncelleyebildiği bellek içi nesne ağacıdır.

3. bölümHızlıca ulaştırmak

  1. 17GecikmeAğlar, s. 9Gecikme, bir istek ile yanıtın başlaması arasında geçen süredir; genellikle milisaniyeyle ölçülür ve bir uygulamanın ne kadar hızlı hissettirdiğini belirler.
  2. 18Bant GenişliğiAğlar, s. 4Bant genişliği, bir ağ bağlantısının saniyede taşıyabileceği en yüksek veri miktarıdır; genellikle saniyedeki megabit ya da gigabit (Mbps, Gbps) ile ölçülür.
  3. 19ThroughputAğlar, s. 30Throughput (verim), bir sistemin birim zamanda gerçekte işlediği veri ya da iş miktarıdır; ağda saniyedeki megabit, sunucuda saniyedeki istek sayısı gibi.
  4. 20ÖnbellekBackend ve API'ler, s. 34Önbellek, sık kullanılan verilerin kopyalarını tutan hızlı ve geçici bir depolama katmanıdır; sonraki istekler yavaş işi tekrarlamadan hızla karşılanır.
  5. 21HTTP CachingBackend ve API'ler, s. 21HTTP caching, saklanan HTTP yanıtlarının tarayıcılar, CDN'ler ve proxy'ler tarafından, Cache-Control ve ETag başlıklarıyla denetlenerek yeniden kullanılmasıdır.
  6. 22CDNDevOps ve Bulut, s. 7CDN, dünyanın dört bir yanına yayılmış ve web sitesi içeriğinin kopyalarını saklayıp her kullanıcıya en yakın konumdan sunan bir sunucu ağıdır.
  7. 23Core Web VitalsWeb Geliştirme, s. 8Core Web Vitals, bir sayfanın gerçek kullanıcı deneyimini ölçen üç metriktir: yükleme hızı (LCP), yanıt verme (INP) ve görsel kararlılık (CLS).

Yol boyunca karşılaştırın

Bu yol haritasında kolayca karıştırılan çiftler, yan yana.

Daha fazla

Ayarlar

EnglishTürkçe